Dochód z najmu lokalu nie związanego z działalnością gospodarczą podatnika, sposób opodatkowania, rozliczanie opłat - art. 10, art. 11 ust.1 i art. 44 ust. 1 pkt 2 i ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 ze zm.),

Działając na podstawie art. 14 a § 1 ustawy z 29.08.1997r,- Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz.926 ze zm.), Naczelnik Urzędu Skarbowego w Brzegu na wniosek z dnia 08.01.2004r (wpływ do tutejszego Urzędu 14.01.2004r.) w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego, wyjaśnia co następuje:

Z akt będących w posiadaniu tutejszego Urzędu wynika, że prowadzi Pani samodzielnie działalność gospodarczą w postaci pracowni architektonicznej pod nazwą "X" i opłaca podatek dochodowy od osób fizycznych w formie zasad ogólnych oraz podatek od towarów i usług .W złożonym zapytaniu wskazuje Pani, na fakt, że od marca 2004r. będzie uzyskiwała również dochody z najmu lokalu nie związanego z działalnością gospodarczą. Najem ten będzie rozliczać z mężem w wysokości udziałów po 50%. Mąż nie jest płatnikiem podatku od towarów i usług VAT.
Pismo z dnia 08.01.2004r. zawiera następujące pytania:
1) jak traktować opłaty z Zakładu Energetycznego, Spółdzielni Mieszkaniowej,
2) czy podatek dochodowy opłacany będzie od przychodów netto czy brutto,
3) jaką formę dokumentacji w związku z najmem należy prowadzić.
Analizując powyższe problemy, należy stwierdzić:

Przepis art. 10 ustawy z 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 ze zm. ), wymienia jako źródła przychodów, oprócz pozarolniczej działalności gospodarczej, również najem, podnajem, poddzierżawę , dzierżawę oraz inne umowy o podobnym charakterze, co czyni, że możliwe jest osiąganie dochodu z najmu, świadczonego w ramach działalności gospodarczej i najmu jako odrębnego źródła.
W przedstawionym przez Panią przypadku będą to dochody z najmu, z o bnego źródła, objęte wspólnością małżeńską.
Stosownie do art. 11 ust. 1 wyżej powołanej ustawy, przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Z przepisu tego wynika, że jeśli najem nie jest prowadzony w ramach działalności gospodarczej - momentem powstania przychodu jest moment faktycznego otrzymania należności.

Ze względu na to, iż uzyskiwane dochody z najmu uzyskiwane będą na podstawie umowy zawartej między osobami fizycznymi, to w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych nie ma obowiązku ewidencjonowania go w księdze podatkowej.
Uzyskane z tego tytułu wielkości dotyczące przychodów, kosztów i dochodów należy jedynie wykazać w deklaracjach PIT-5 na zaliczkę miesięczną na podatek dochodowy w kolumnie 23, 24 i 25, a następnie dokonać podsumowania z danymi wykazanymi w poz. 19, 20 i 21 .
Termin płatności zaliczki, uregulowany jest w art. 44 ust. 1 pkt 2 i ust. 6 który stanowi, że podatnicy osiągający dochody między innymi z najmu lub dzierżawy są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f, w terminie do dwudziestego każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Zaliczkę za grudzień, w wysokości należnej za listopad, uiszcza się w terminie do dnia dwudziestego grudnia.

Sprawa dotycząca rozliczania kosztów za opłatę energii elektrycznej oraz czynszu interpretowana jest przez Panią prawidłowo. W tym zakresie należy wystawiać refakturę w wysokości 50% udziału netto przypadającego na Panią i powiększyć o podatek od towarów i usług VAT. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 08.01.1993r. podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zm.), zwalnia się świadczenie usług wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy. W pozycji 10 załącznika (PKWiU ex 70.20.11.), jako zwolnione z podatku od towarów i usług, wymienione są usługi w zakresie wynajmowania lub dzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym na własny rachunek, z wyłączeniem wynajmu lokali w budynkach mieszkalnych na cele inne niż mieszkaniowe. Z powyższego wynika, iż wynajem lokalu na cele użytkowe opodatkowany jest 22% stawką podatku VAT (art. 18 ust.1). W związku z tym Pani będąc płatnikiem podatku VAT, do swojej części dochodu uzyskanego z najmu lokalu ma obowiązek doliczyć podatek VAT, który następnie wykaże w składanych do urzędu skarbowego deklaracjach VAT-7. Natomiast mąż, jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej, zwolniony jest z tego obowiązku do momentu przekroczenia kwoty przychodu 10.000 euro, proporcjonalnie do ilości miesięcy w skali roku.