Czy powstanie przychód podatkowy z tytułu nieodpłatnego korzystania z lokalu - użyczonego przez teścia, w części wykorzystywanego do celów działalności gospodarczej, oraz jakiego typu wydatki, związane z używaniem tego lokalu można uznać za koszty uzyskania przychodu?

P O S T A N O W I E N I E

Na podstawie art.14a § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa ( j. t. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz.60 z późniejszymi zmianami) po rozpatrzeniu wniosku z dnia 27 października 2005 r. (data wpływu 04.11.2005 r.), uzupełnionego pismem z dnia 27 grudnia 2005 r. oraz 12 stycznia 2006 r. o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w przedmiocie powstania przychodu podatkowego u Wnioskodawcy z tytułu nieodpłatnego korzystania z lokalu - użyczonego przez teścia, w części wykorzystywanego do celów działalności gospodarczej, oraz jakiego typu wydatki, związane z używaniem tego lokalu można uznać za koszty uzyskania przychodu

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie

stwierdza, że:

stanowisko przedstawione w tym wniosku jest prawidłowe w odniesieniu do opisanego stanu faktycznego.

U Z A S A D N I E N I E

Z treści złożonego wniosku wynika, że Podatniczka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie Kancelarii Rachunkowej. Na podstawie umowy użyczenia, zawartej z członkiem rodziny - teściem, użytkuje bezpłatnie lokal na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Część lokalu planuje podnająć osobie trzeciej, również na cele działalności gospodarczej.

Strona wnosi między innymi o wyjaśnienie następujących kwestii:

Czy w powyższych okolicznościach powstaje przychód podatkowy po Jej stronie, oraz jakiego typu wydatki związane z używaniem lokalu, dotyczące części wykorzystywanej w działalności gospodarczej, można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu ?

Zdaniem Strony, opierając swoje stanowisko na przepisach art.14 ust.2 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zmianami), nie powstanie przychód podatkowy z tytułu nieodpłatnego świadczenia po stronie biorącego w używanie lokal.

Dodatkowo w swoim stanowisku Strona wskazała, że wydatki związane z utrzymaniem tej powierzchni - takie jak czynsz administracyjny wraz z funduszem remontowym i podatkiem od nieruchomości, nie będą stanowić kosztów uzyskania przychodu. Natomiast zużyte media - takie jak energia elektryczna i cieplna, będą stanowiły koszty uzyskania przychodu związane z prowadzoną pozarolniczą działalnością gospodarczą.

Ocena prawna stanu faktycznego:

Umowa użyczenia jest umową cywilnoprawną i wszystkie zagadnienia z nią związane uregulowane zostały w kodeksie cywilnym. Istotą takiej umowy jest to, iż użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Zgodnie z przepisem art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 . Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późniejszymi zmianami) przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Natomiast, stosownie do treści art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późniejszymi zmianami) do przychodów z działalności gospodarczej zalicza się wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, z wyjątkiem otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn.

W myśl art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. Z 1997 r., Nr 16, poz. 89 z późniejszymi zmianami) do I i II grupy podatkowej zaliczamy:

1. małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów (grupa I),
2. zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych (grupa II).

Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca wykazywanie przychodów z tytułu bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia rzeczy wykorzystywanej na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, uzależnia od stopnia pokrewieństwa pomiędzy zawierającymi tego typu umowę. Zatem, przychody z tytułu nieodpłatnych świadczeń, wynikające z umowy użyczenia zawartej pomiędzy synową a teściem, tj. osób tórych pokrewieństwo zaliczane do I grupy podatkowej, podlegają wyłączeniu z opodatkowania.

W zakresie zagadnienia zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków ponoszonych z tytułu nieodpłatnego korzystania z użyczonego lokalu ma zastosowanie ogólna zasada wynikająca z treści art. 22 ust.1 przytoczonej powyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl tego przepisu - Kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 .

Jednakże ustawa o podatku dochodowym nie zawiera wydatków, które przesądzają o ich zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów. Jednocześnie z treści przytoczonego art. 22 ust. 1 ustawy wynika, że poniesiony wydatek musi mieć bezpośredni wpływ na powstanie przychodu z działalności gospodarczej.

Należy zauważyć, że umowę użyczenia cechuje jej nieodpłatny charakter. Oznacza to, że umowa taka nie może nakładać na biorącego żadnego świadczenia na rzecz dającego. Biorąc pod uwagę treść art. 710 - 719 Kodeksu cywilnego, regulujących prawa i obowiązki stron umowy użyczenia, użytkującego obciążają jedynie koszty zwykłego używania rzeczy i utrzymania jej w stanie niepogorszonym.

W myśl postanowień art. 713 Kodeksu cywilnego - Biorący do używania ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej. Jeżeli poczynił inne wydatki lub nakłady na rzecz, stosuje się odpowiednio przepisy o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia.

Strony umowy mogą zatem nałożyć na użytkującego obowiązek lowania określonych należności, związanych z bieżącą eksploatacją lokalu, np. opłaty za energię elektryczną, wywóz nieczystości, zużycie wody, drobne remonty itp. Natomiast nie można za zwykłe koszty utrzymania rzeczy uznać np. podatków, kosztów ubezpieczenia rzeczy itp.

Reasumując powyższe, kosztami uzyskania przychodów z tytułu nieodpłatnego używania nieruchomości lub jej części będą jedynie wydatki poniesione przez biorącego (Wnioskodawcę) na utrzymanie tej nieruchomości w celu zachowania jej w stanie niepogorszonym oraz związane z bieżącą eksploatacją obiektu. Przy czym, aby wydatki te mogły być zaliczone w ciężar kosztów uzyskania przychodów, użyczający zobowiązany jest do wykazania bezpośredniego ich związku z przychodem uzyskanym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Dodatkowo odliczenie to może być dokonane w takiej proporcji w jakiej pozostaje powierzchnia zajmowana na cele działalności gospodarczej do ogólnej powierzchni lokalu.

Zatem stanowisko podatnika zawarte w zapytaniu należy uznać za prawidłowe.