Prosimy o zajęcie stanowiska w następującej sprawie:
Jesteśmy spółdzielnią i zlecamy osobom fizycznym, tj. pracownikom spółdzielni, studentom, emerytom do wykonania czynności polegające na odczytywaniu stanu wodomierzy i dostarczaniu korespondencji członkom spółdzielni. Czynności te zlecane są do wykonania na podstawie umowy zlecenia.
Czy te osoby podlegają ustawie o VAT i są podatnikami VAT?.
Naszym zdaniem pracownicy wykonujący czynności nie przewidziane zakresem czynności na podstawie umowy zlecenia nie są podatnikami podatku VAT, a osoby fizyczne nie będące pracownikami wykonujące czynności określone umową zlecenia, jeśli w umowie nie zapisano odpowiedzialności spółdzielni przed osobami trzecimi za wykonana pracę, są podatnikami podatku VAT i zobowiązani są do prowadzenia uproszczonej ewidencji sprzedaży.

Działając na podstawie art. 14a paragraf 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), Naczelnik Urzędu Skarbowego w Radomsku w odpowiedzi na pismo nr l.dz. 2473/2004 z dnia 07.07.2004r. (data wpływu do tut. organu 08.07.2004r.), wyjaśnia:

Zgodnie z art. 15 ust. 3 w powiązaniu z ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą nie uznaje się czynności:
1) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r., Nr 14, poz. 176 z późn. zm.);
2) wykonywanych przez osobę fizyczną na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące umowy zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, lu jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy;
3) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-8 ww. ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności.

Z unormowania tego wynika, że jeżeli czynności usługodawcy świadczone w ramach umów określonych jak agencyjne, zlecenia lub innych umów o świadczenie usług wykonywane są w powyżej określonych warunkach - nie spełniają one kryterium samodzielności przy ich wykonywaniu, co powoduje, że nie podlegają one opodatkowaniu. W związku z powyższym podmioty je świadczące nie mają z tego tytułu obowiązku rejestracji do podatku od towarów i usług.

Z treści przywołanego wcześniej art. 15 ust. 3 wynika, że w przypadku gdy umowa zlecenia lub umowa o dzieło nie jest zawarta przez usługodawcę z jego pracodawcą, ani nie jest wykonywana na rzecz pracodawcy, a także gdy w tak nazwanych umowach nie określono cech istotnych dla umowy o pracę - co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia, a przede wszystkim odpowiedzialności zatrudniającego za czynności zatrudnianego - podlegają one opodatkowaniu VAT z tytułu samodzielnej działalności gospodarczej, gdyż wykonujący te czynności usługodawca, nie jest wówczas pozbawiony przymiotu samodzielności przy realizacji tych umów na własny rachunek i ryzyko.

Podatnicy ci mają możliwość korzystania ze zwolnienia podmiotowego, dla tzw. drobnych przedsiębiorców, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 10.000 euro - w 2004 roku 45.700zł. Również podatnicy rozpoczynający tego rodzaju samodzielną działalność w roku podatkowym są zwolnieni od podatku do momentu przekroczenia ww. kwoty w proporcji do okresu prowadzenia w tym roku działalności.

Zgodnie z art. 113 ust. 5 ustawy o VAT, jeżeli wartość sprzedaży u podatników zwolnionych od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc w momencie przekroczenia tej kwoty, a opodatkowaniu podlega nadwyżka sprzedaży ponad tę kwotę.

W myśl art. 109 ust. 1 ww. ustawy podatnicy zwolnieni od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży za dany dzień, nie później niż przed dokonaniem sprzedaży w dniu następnym.