Jaką stawkę VAT należy stosować przy refakturowaniu usług oraz świadczeniu usług marketingu i pozyskiwania rynku na rzecz firmy z kraju trzeciego, czy istnieje możliwość odliczania podatku naliczonego przy wykonywaniu tych usług?

W odpowiedzi na pismo z dnia 08.11.2004 r. w sprawie rozliczania podatku od towarów i usług przy świadczeniu usług na rzecz kontrahenta z Rosji, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kętrzynie na podstawie art. 14a § 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm), uprzejmie informuje:

z przedstawionych okoliczności wynika, że zawarł Pan umowę z firmą rosyjską z siedzibą w S. - Rosja. Celem tej umowy jest marketing a także dystrybucja na terenie Polski. W ramach umowy otrzymał Pan od producenta wyroby w celu ich oceny na zgodność z Polską Normą i Europejską Normą, których to badanie zlecił Pan Instytutowi, skąd po przeprowadzeniu badań otrzymał Pan fakturę z podatkiem VAT wg stawki 22%.

Wątpliwości dotyczą:

1. obowiązku zastosowania tej samej stawki VAT przy refakturowaniu usługi na rzecz firmy rosyjskiej,
2. zastosowania właściwej stawki VAT za wykonane usługi marketingu, pozyskiwania rynku zbytu na rzecz tej firmy,
3. możliwości odliczenia podatku naliczonego zawartego w zakupach związanych ze świadczeniem tych usług.

Ad 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) nie precyzuje pojęcia "refaktura". Refakturowanie w praktyce polega na zafakturowaniu odprzedaży usług bez doliczania jakiejkolwiek marży. Ceny netto jak i stawki VAT w fakturach dokumentujących rzedaż usług są takie same jak w fakturze usługodawcy, a podatek należny jest równy podatkowi naliczonemu - do części podlegającej odprzedaży. Należy więc w tym przypadku odwołać się do zapisu zawartego w art. 6.4 VI Dyrektywy VAT Rady UE, w myśl którego w przypadku, w którym podatnik działając we własnym imieniu, lecz na rachunek innej osoby, bierze udział w świadczeniu usług, uznaje się, że podatnik ten nabył i wyświadczył te usługi.

Decydujące znaczenie ma określenie miejsca świadczenia usługi, które ma na celu wskazanie, w którym kraju powstaje obowiązek podatkowy w związku z jej wykonaniem i który kraj jest właściwy do poboru (rozliczenia) podatku.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 27 ust. 1 ustawy stanowi, że w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi - miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności - miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2 - 6 i art. 28.

Obciążenie kontrahenta kosztami za wykonaną usługę polegającą na ocenie wyrobu na zgodność z Polską Normą i Europejską Normą nie mieści się w usługach, dla których miejsce świadczenia byłoby odmie niż wskazane wyżej, w związku z czym jej "refakturowanie" podlega według stawki VAT obowiązującej w kraju, tj. w wys. 22%.

Ad 2

Z treści pisma nie wynika, na czym polegają wykonywane przez Pana usługi marketingu czy też pozyskiwania rynku zbytu. Art. 27 ust. 3 i 4 ustawy zawiera zawężony katalog czynności, co do których miejsce świadczenia określone jest w sposób odmienny niż wskazany w art. 27 ust. 1 ustawy. Nie wymienia się tu usług marketingu ani usług pozyskiwania rynku zbytu. Należy więc uznać, że usługi te, ze względu na miejsce świadczenia podlegają opodatkowaniu w Polsce według stawki krajowej w wys. 22%.

Zasada ta będzie miała również zastosowanie w przypadku świadczenia wymienionych przez Pana usług jako pośrednika - art. 28 ust. 5 pkt 2 lit. b) ww. ustawy oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Fnansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.).

Ad 3

Odliczenie podatku naliczonego związanego ze świadczeniem wyżej wymienionych usług odbywać się będzie na zasadzie określonej w art. 86 ust. 1 ustawy, który stanowi, że w zakresie w jakim towary i usługi wykorzystywane są do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.