Czy od wynagrodzeń pracowników, mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i świadczących pracę w zakładzie położonym w Irlandii, spółka - jako płatnik - jest zobowiązana do pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych od pierwszego dnia pobytu pracownika w Irlandii?

Stan faktyczny:

Spółka posiadająca swój zakład w Irlandii zatrudnia polskich pracowników, którzy świadczą pracę na budowie. Przy czym od dochodu zakładu spółka opłaca w Irlandii podatek dochodowy od osób prawnych.

Ocena prawna stanu faktycznego:

Stosownie do treści art. 3 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r., nr 14, poz. 176 z późn. zm.) osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swych dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy ).

W myśl postanowień art. 4a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powołany przepis stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Zgodnie z art.15 ust. 1 umowy dnia 13 listopada 1995r. zawartej między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Irlandii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylan iu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (Dz. U. Z 1996r. Nr 29 poz. 129, sprost. Dz.U. z 2000r. Nr 53 poz. 650) pensje, płace i inne podobne wynagrodzenia, które osoba mająca miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie osiąga z pracy najemnej, podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie, chyba że praca wykonywana jest w drugim Umawiającym się Państwie. Jeżeli praca jest tam wykonywana, to osiągane za nią wynagrodzenie może być opodatkowane w tym drugim Państwie.

Zaś ust.2 powyższego przepisu stanowi: bez względu na postanowienia ustępu 1, wynagrodzenie osoby mającej miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie osiągane z pracy najemnej, wykonywanej w drugim Umawiającym się Państwie, podlega opodatkowaniu tylko w pierwszym wymienionym Państwie, jeżeli:

1. odbiorca przebywa w drugim Państwie przez okres lub okresy nie przekraczające łącznie 183 dni w danym roku podatkowym tego drugiego Państwa,
2. wynagrodzenie jest wypłacane przez pracodawcę lub w imieniu pracodawcy, który nie ma miejsca zamieszkania lub siedziby w drugim Państwie i
3. wynagrodzenie nie jest ponoszone przez zakład lub stałą placówkę, którą pracodawca posiada w drugim Państwie.

W rozumieniu niniejszej umowy określenie "osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie" oznacza każdą osobę, która zgodnie z prawem tego Państwa podlega tam opodatkowaniu z uwagi na jej miejsce zamieszkania, pobytu, siedzibę, miejsce zarządu albo inne kryterium o podobnym charakterze (art. 4 umowy dnia 13 listopada 1995r.).

Natomiast kwestię eliminacji podwójnego o podatkowania reguluje art. 24 ust.1 powyższej umowy, który stanowi, iż w Polsce podwójnego opodatkowania unikać się będzie w sposób następujący:

1. jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce osiąga dochód, który zgodnie z postanowieniami niniejszej umowy może być opodatkowany w Irlandii, lub otrzymuje dywidendy, których dotyczą postanowienia artykułu 10 ustęp 3, to Polska zwolni od podatku taki dochód lub dywidendy;
2. jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce osiąga dochód, który zgodnie z postanowieniami artykułu 10 ustęp 2 i artykułów 11 i 12 może być opodatkowany w Irlandii, to Polska zezwoli na odliczenie od podatku dochodowego tej osoby kwoty równiej podatkowi dochodowemu zapłaconemu w Irlandii. Takie potrącenie nie może jednak przekroczyć tej części podatku, jaka została wyliczona przed dokonaniem odliczenia, która odnosi się do dochodu osiągniętego w Irlandii.

Mając powyższe na uwadze dochody osiągnięte przez podatników mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w 2004r. z tytułu wynagrodzenia za pracę wykonywanej na terenie Irlandii, podlegają opodatkowaniu w Irlandii i na podstawie art. 23 ust. 1 lit. a umowy z dnia 13 listopada 1995r. są zwolnione w Polsce od opodatkowania. Dochody takie podlegałyby opodatkowaniu w Polsce tylko w przypadku spełnienia przesłanek zawartych w treści art. 15 ust. 2 umowy z dnia 13 listopada 1995r. tj. podatnik przebywałby w Irlandii przez okres krótszy niż 183 dni, wynagrodzenia wypłacane byłyby przez pracodawcę, który nie ma siedziby na terytorium Irlandii tj. nie podlegałby tam opodatkowaniu i wynagrodzenia nie byłyby ponoszone przez zakład lub stałą placówkę, którą pracodawca posiada w Irlandii.

W przedstawionym stanie faktycznym spółka posiada zakład na terytorium Irlandii i od dochodów zakładu opłaca w Irlandii podatek dochodowy od osób prawnych, zatem postanowienia zawarte w treści art. 15 ust. 2 umowy z dnia 13 listopada 1995r nie będą miały tu zastosowania. Dlatego w tym przypadku już od pierwszego dnia pobytu wynagrodzenia pracowników będą podlegały opodatkowaniu wyłącznie w Irlandii, a długość pobytu podatnika na terytorium Irlandii pozostaje bez znaczenia dla celów podatkowych.

Zatem mając na uwadze treść wyżej powołanych przepisów spółka nie jest zobowiązana do pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłacanych pracownikom wynagrodzeń z tytułu pracy wykonywanej na terytorium Irlandii.

W myśl art. 27 ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. - w brzmieniu obowiązującym w 2004r.-jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, oprócz dochodów podlegających opodatkowaniu, zgodnie z ust. 1, osiągał również dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwolnione od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych umów międzynarodowych - podatek określa się w następujący sposób:

1. do dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym dodaje się dochody zwolnione od tego podatku i od sumy tych dochodów oblicza się podatek według skali określonej w ust. 1,
2. ustala się stopę procentową tego podatku do tak obliczonej sumy dochodów,
3. ustaloną zgodnie z pkt 2 stopę procentową stosuje się do dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Zasada opodatkowania przedstawiona w wyżej powołanym art. 27 ust. 8 ma zastosowanie wyłącznie w przypadku, jeżeli podatnicy oprócz dochodów zwolnionych z opodatkowania na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania osiągnął inne dochody podlegające opodatkowaniu w Polsce na ogólnych zasadach. Natomiast jeżeli pracownicy spółki oprócz dochodów z tytułu wynagrodzenia za pracę wykonywaną na terenie Irlandii nie osiągną w 2004r. innych dochodów - nie będą podlegali obowiązkowi podatkowemu w Polsce, a co za tym idzie nie będą również zobowiązani do złożenia rocznej deklaracji podatkowej.