Czy występuje obowiązek złożenia deklaracji i zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy pożyczki podpisanej za granicą, w której pożyczkobiorca ma siedzibę za granicą, a przedmiot pożyczki (pieniądze) w dniu podpisu umowy znajdują się w kraju?

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Elblągu na podstawie art. 14a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w związku z pismem z dnia 23.02.2004 r. sp. z o.o. w sprawie udzielenia informacji, czy występuje obowiązek złożenia deklaracji i zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy pożyczki podpisanej za granicą, w której pożyczkobiorca ma siedzibę za granicą, a przedmiot pożyczki (pieniądze) w dniu podpisu umowy znajdują się w kraju wyjaśnia:

W myśl art. 720 kc przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.Na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. Nr 86, poz. 959 ze zm.) podatkowi podlegają umowy pożyczki.

O powstaniu obowiązku zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych - od umowy pożyczki - decyduje moment dokonania czynności (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy obowiązek podatkowy powstaje:
,,z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej..."

W związku z tym, że umowa pożyczki jest umową zobowiązującą tzn. dochodzi do skutku przez samo zgodne porozumienie, zatem chwilą powstania obowiązku zapłaty podatku od tej owy jest data jej zawarcia.

W przypadku gdy przedmiotem umowy pożyczki są pieniądze lub rzeczy oznaczone co do gatunku znajdujące się w chwili zawarcia umowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wówczas umowa taka podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Bowiem zgodnie z art. 1 ust. 4 pkt 1 czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi , jeżeli ich przedmiotem są:
"1) rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej".

Jeżeli zawarcie umowy nastąpiło za granicą i pieniądze będące przedmiotem pożyczki w tym czasie znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polski to czynność ta podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych.